Temat dla niektórych wydaje się pewnie znany, ale po moich obserwacjach jako juror w wielu konkursach, organizator, czy też uczestnik temat wymaga omówienia. Teoretycznie w skrócie można by powiedzieć, że trzeba czytać regulaminy i pilnować terminów, ale co jest najczęstszym problemem?
W regulaminach organizator dość jasno zawsze określa motyw przewodni konkursu i swoje oczekiwania, dlatego trzeba je dokładnie czytać!
Po pierwsze sprawdź, jak organizator podzielił kategorię wiekowe:
Sprawdź dokładnie jaki jest podział wiekowy, zanim zaczniesz przygotowania- czy ważna jest data urodzenia, klasy szkolne, czy może jesteś jeszcze za młody na dany konkurs, albo nie ma kategorii dla Twojego rocznika. Są konkursy typowo dziecięce i są konkursy dla młodzieży i dorosłych.
Po drugie kto może wziąć udział (region):
Sprawdź, czy Twoja miejscowość podlega pod zakres konkursu. Są konkursy regionalne, wojewódzkie, ogólnopolskie lub międzynarodowe. Warto tą kwestię doczytać, zanim wyślesz zgłoszenie.
Po trzecie jaki dobrać repertuar:
Tutaj powinnam omówić kilka kwestii.
TEMATYKA: Konkursy są różne np. piosenki polskiej lub zagranicznej, aktorskiej, patriotycznej, świątecznej, musicalowej, autorskiej itp. Doczytaj tematykę, zanim zaczniesz wybierać piosenkę.
PODKŁAD: Sprawdź, czy nie ma wytycznych dotyczących podkładu. Często organizator określa dozwolony czas trwania utworu lub to, czy w aranżacji mogą być chórki.
DOBÓR UTWORU: Sprawdź w regulaminie również, co jest brane pod uwagę przy ocenie uczestnika i jak to się ma do repertuaru, czyli np. dobór repertuaru do wieku (chodzi tutaj zarówno o treść zawartą w tekście piosenki oraz dojrzałość emocjonalną, czyli np. 10-latka nie będzie umiała zinterpretować tekstu o miłosnych uniesieniach i namiętności, bo tego nie przeżyła, a 30-letnia kobieta śpiewająca o kwiatkach i biedronkach też nie będzie spójna).
Pamiętaj, że repertuar też powinien być dobrany ze względu na Twoje wokalne umiejętności, w myśl zasady: na występach pokaż, co potrafisz, a na lekcji ćwicz to, czego jeszcze nie umiesz. Jeśli utwór będzie dla Ciebie zbyt trudny, duża szansa, że na scenie, w stresie znacznie trudniej będzie wykonać go rewelacyjnie, a na pewno będzie towarzyszyło Ci więcej tremy niż w domu, czy na lekcji. Jeśli nie byłeś nigdy na konkursie, warto zrobić rozeznanie, co nagrodzeni rówieśnicy śpiewali w ubiegłych latach na danym konkursie, bo bywa, że jury lubi stare piosenki, albo szerokie skalowo, albo po prostu nie przejdzie zaśpiewanie typowej radiówki i trzeba poszukać mniej znanego utworu, żeby zostać zapamiętanym i docenionym.
Sprawdź, kto będzie jurorem oceniającym występy, to też może być dobrą wskazówką przy wyborze odpowiedniego repertuaru. Pamiętaj, że konkursy i festiwale rządzą się swoimi prawami i każdy jest inny, bo na werdykt składa się suma gustów jurorów, którzy w takim konkursie zasiadają.
Po czwarte sprawdź, do kiedy należy wysłać zgłoszenia i w jakiej formie:
Ten punkt jest często najtrudniejszy do przypilnowania, jeśli startujesz w wielu konkursach.
Polecam wypisanie sobie terminów wszystkich konkursów w tabeli, czy notatniku, żeby przy wysyłaniu kolejnych zgłoszeń nie okazało się, że nie będziesz w stanie stawić się na eliminacjach, czy też kolejnym etapie konkursu, bo kilka z nich odbywa się jednocześnie, a miejsca konkursów są od siebie odległe. Żeby nie przegapić terminów zgłoszeń i przesłuchań ustaw sobie przypomnienia w telefonie.
Druga sprawa to forma zgłoszeń. Czasem jest to tylko po prostu zwykły formularz, który trzeba wypełnić np. wraz ze zgodami na wykorzystanie wizerunku, zgodami rodziców, zaświadczeniem z pieczątką od instruktora itp., a czasem (zwłaszcza od 2020) zgłoszenie musi zawierać również nagranie audio lub nagranie audio i wideo. Zwróć uwagę na wymagania organizatora. Bardzo często nagranie musi być nagrane na tzw. setkę, czyli na raz bez dodatkowej edycji radio i wideo, często bez użycia nawet mikrofonu, a film nagrany w poziomie oraz np. uczestnik na początku nagrania powinien się przedstawić.
Samo udostępnienie pliku też zwykle musi nastąpić poprzez wytyczone przez realizatora platformy takie jak YouTube, czy Vimeo, albo wysłane Wetransferem i posiadać odpowiedni opis. Ten punkt często jest przez uczestników niedopilnowany, a może zaważyć na kwalifikacji. Szkoda by było zostać odrzuconym przez kwestie techniczne.
Po piąte jak dobrze przygotować repertuar i siebie do udziału:
Rozłóż przygotowanie w czasie, tak żeby utwór dobrze dopracować i żeby Twój głos dobrze w nim osiadł. Przygotowując weź pod uwagę co jury ocenia w takim konkursie. A co dokładnie? Zazwyczaj jest to jasno określone w regulaminie. Konkursy trochę jak w sporcie często są na punkty. Żeby uzyskać ich jak najwięcej, sprawdź, czy spełniasz w najwyższym stopniu każdy.
Pisałam już o tym na blogu w poście o elementach piosenki, ale streszczę tutaj jeszcze raz.
1. Intonacja -czystość dźwięków- im więcej dźwięków nietrafionych tym mniej punktów. Jest to podstawowe kryterium w ocenie. Tyczy się to również różnych figur wokalnych (obiegniki, melizmaty). Wyćwicz dokładnie czystość całego utworu, żeby się tym już nie stresować słysząc rywali 🙂
2. Dykcja i artykulacja, czyli wyraźne śpiewanie (żeby słuchacze byli w stanie dokładnie zrozumieć o czym śpiewasz).
3. Interpretacja. Jeśli tylko odśpiewujesz piosenkę, a nie umiesz się otworzyć na scenie, lub nie przemyślałeś tekstu, wiedz, że to też warto dopracować, żeby być wiarygodnym. Śpiewanie piosenki potraktuj jak opowiadanie bajki, opowiedz historię zawartą w tekście tak, żeby zaciekawić słuchaczy i przenieść ich myślami do sytuacji/miejsca, o których śpiewasz. Śpiewających czysto jest dużo, a śpiewających z emocjami sporo mniej.
4. Zachowanie sceniczne i nie chodzi o choreografię, a to czy Twoje zachowanie jest spójne z tym, o czym śpiewasz (mimika, gestykulacja, ruch całego ciała do rytmu itp.). Inaczej będziemy zachowywać się, śpiewając utwór wesoły, żywy, a inaczej patetyczny i spokojny. O ile nie śpiewasz piosenki żołnierskiej i stanie na baczność jest uzasadnione, warto wziąć pod uwagę, to jak prezentujemy się na scenie wykonując utwór.
5. Ogólny wyraz artystyczny, czyli cała reszta taka jak naturalny tembr głosu, pomysł na piosenkę, osobowość, frazowanie, technika i styl, improwizacja, pomysł na aranżacje, a nawet strój sceniczny spójny z utworem, czyli elementy, które odróżnią Cię od pozostałych uczestników.
Na koniec tylko dodam, że wynik konkursu jest zawsze subiektywny, więc nie stawiaj udziału w konkursie na szali swojego być albo nie być, a raczej śpiewać, albo nie śpiewać. Potraktuj to jako sprawdzenie swoich umiejętności, motywację do dopięcia utworu na ostatni guzik, zabawę, nowe doświadczenie, które zmotywuje Cię do dalszej pracy, a nie zniechęci. Muzyka to rozrywka, miej przyjemność w uczestniczeniu w konkursach i z występowania na scenie, nie zależnie od konkurencji i opinii innych.Największym sukcesem jest to, żeby zmierzyć się ze swoim stresem i spróbować wykonać zadanie, żeby występ był zadowalający Ciebie, a to, czy docenią go inni i czy zostaniesz nagrodzony, potraktuj jako bonus.