Jeśli traktujesz śpiew na poważnie, to koniecznie przeczytaj cały wpis.
Przygotowując utwór (nieważne czy to na konkurs, czy też do nagrania, a może po prostu tylko dla rozwoju własnego) warto zwrócić w piosence uwagę na kilka elementów, których dopracowanie może spowodować, że utwór będzie kompletny, a u naszych odbiorców pojawią się ciarki na plecach i będziemy poziom wyżej od innych tylko poprawnie śpiewających wokalistów.
Zanim rozwinę temat, przypomnę tylko, że bardzo ważny jest dobór repertuaru zarówno pod względem warstwy tekstowej (dostosowany do naszego wieku i dojrzałości emocjonalnej) oraz możliwości wykonawczych (pod względem skali, trudności przebiegów melodycznych, interwałów etc.).
Wszystkie elementy, które pokrótce postaram się omówić, są bardzo ważne.
Pamiętaj, że diabeł tkwi w szczegółach, a te szczegóły składają się na piękną całość.
Intonacja, czyli czystość dźwięków. Na pozór najważniejsza, ale tak naprawdę mnóstwo osób śpiewa czysto, a nie kupilibyśmy ich płyty. To podstawa. Wyćwicz melodię po fragmencie tak, aby nie śpiewać żadnych niechcianych dźwięków. Jeśli ciężko Ci stwierdzić w trakcie wykonywania utworu czy wszystko śpiewasz poprawnie, to nagraj się i odsłuchaj, zaznaczając na tekście frazy, które nie są dopracowane. Jeśli chodzisz na zajęcia, to z całą pewnością nauczyciel już to zaznaczył;) Zadbaj o dobrą melodię.
Oddech- czy wiesz, że niepoprawny oddech może sprawić, że inne elementy będą u Ciebie kulały? Np. za dużo powietrza w głosie może sprawić, że będziemy zawyżać dźwięki, za duże ciśnienie sprawi, że nie połączymy płynnie rejestrów, dźwięki będą przepchane i zaniżone, a kiedy nie umiemy dobrze dysponować powietrzem, końcówki fraz będą zwyczajnie odśpiewane.
Jeśli masz problem z dysponowaniem powietrzem, podziel sobie tekst na frazy, zaznacz oddechy, gdzie powinno się je brać, tak żeby śpiewając nie zabrnąć w kozi róg. Pamiętaj, że ciało podczas śpiewania powinno być rozluźnione. Pilnuj postawy ciała, a łatwiej będzie Ci się oddychało.
Interpretacja, czyli nic innego jak opowiadanie tekstu i przekazywanie emocji.
Wielu wokalistów, skupiając się na technice, zapomina o warstwie tekstowej, w której zawarte są emocje. Tylko wokalista, który umie dobrze opowiedzieć tekst, może nas wzruszyć, czy też przenieść w wyobraźni do świata, o którym opowiada. Przemyśl, o czym jest utwór, który śpiewasz, jakie emocje wynikają z tekstu, jakie słowa są ważne z danej frazy i które chcesz uwydatnić, podkreślić. Pamiętaj, że nasza gestykulacja i mimika świetnie potrafią te emocje pokazać. Wykorzystaj zatem tę broń, żeby utwór, który wykonujesz, poruszył słuchaczy.
Dykcja i artykulacja to temat również podstawowy i ściśle łączący się ze śpiewanym tekstem. Jeśli tekst będzie wyraźnie zaśpiewany, to komunikat z łatwością trafi do naszego odbiorcy. Zadbaj zatem o kształt samogłosek (samogłoski niosą dźwięk), końcówki wyrazów, które często są mało słyszalne, dopracuj zbitki słów, jeśli takie się pojawiają, a śpiewając w innym języku, sprawdź wymowę wszystkich wyrazów, tak żeby ich nie przekręcać i nie zmienić tym znaczenia tekstu, który śpiewasz.
Melizmaty, obiegniki, ozdobniki, riffy i inne akrobacje wokalne są ładne tylko wtedy kiedy są dokładnie zaśpiewane i zachowamy umiar w ich zastosowaniu. Żeby dokładnie śpiewać przebiegi w oryginalnym tempie, zacznij od ćwiczenia dużo wolniej motywu, w którym one występują. Wysłuchaj dobrze jakie dźwięki powinieneś zaśpiewać, żeby się nie ślizgać po tych dźwiękach. Zacznij od wolniejszego tempa, stopniowo przyspieszając. Jeśli twój głos nie jest zbyt giętki, to na pewno potrzeba będzie trochę czasu, żeby tę umiejętność wyćwiczyć. Możesz też uprościć ozdobnik lub go pominąć, jeśli nie czujesz się na siłach (uwierz, lepiej uprościć do czasu, kiedy opanujesz dany ozdobnik niż ślizgać się po dźwiękach). Poza tym zachowaj umiar. Melizmaty robią wrażenie, ale jak będą występować w każdej frazie, to jest to zwyczajnie nudne dla odbiorcy. Potraktuj tę umiejętność jako wisienka na muzycznym torcie 😉
Rytm to również bardzo ważna część piosenki. Jeśli melodia nie jest dobrze osadzona rytmicznie, może to zaburzyć odbiór, nie pasować zwyczajnie do akordów, które są słyszalne w akompaniamencie ze względu na przesunięcia frazy. Ucząc się utworu- zwróć uwagę na rytm.
Również w kwestii ozdobników, rytm jest bardzo ważny, bo to on porządkuje dźwięki. Ćwicz poczucie rytmu, jeśli masz z nim problem.
Umiejętne rozdysponowanie dynamiki oraz frazowania w utworze pozwala nam dodatkowo pokolorować piosenkę. Pamiętaj, że śpiewanie jednakową dynamiką całego utworu sprawia, że słuchacz po jakimś czasie się wyłącza, nie angażuje się w piosenkę. Pomyśl więc, gdzie warto zaśpiewać ciszej, a gdzie głośniej, gdzie crescendo, a gdzie diminuendo. Baw się dynamiką, to ożywi Twój wykon.
Ruch sceniczny to element wizualny, ale także istotny. Jeśli śpiewasz piosenkę o tańcu, w aranżacji gra latina to dziwnie będzie wyglądało, jeśli będziesz stać w miejscu jak słup.
Pomyśl jakie ruchy pasują do utworu jaki przygotowujesz, one również pomogą wydobyć charakter piosenki oraz podkreślić słowa, które śpiewasz. Nie chodzi oczywiście o układ choreograficzny, a o zachowanie sceniczne. Czasem wystarczy skierowanie głowy w prawo lub lewo, podniesienie ręki, zrobienie kroku do przodu lub kołysanie biodrami. Jeśli nie jesteś pewien, co wygląda dobrze, ćwicz przed lustrem.
Ogólny wyraz artystyczny i elementy własne, czyli pomysł na utwór. Spraw, żeby utwór, który śpiewasz, nie był tylko kopią oryginału. Dodaj coś od siebie np. emocje, zmiany melodyczne, rytmiczne, wokalizy, pomysł na nową aranżację. Słuchacz na pewno to doceni.
Pamiętaj, że każdy ma inne predyspozycje i inne problemy wokalne, a także zaczyna z różnego poziomu. Śpiewając utwór, skup się na tym, żeby pokazać siebie w jak najlepszym świetle, a na lekcji pracuj nad tym, z czym masz problem. Powodzenia!